İHTİYARİ ARABULUCULUK

ihtiyari arabuluculuk

İHTİYARİ ARABULUCULUK NEDİR?

İhtiyari arabuluculuk kurumunun aksine Hukukumuzda işçi-işveren uyuşmazlıkları ve ticari uyuşmazlıklarda zorunlu arabuluculuk başvurusu şu an dava şartı olarak uygulanmakta ve bu alanlarda arabulucu nezdinde anlaşma sağlanamazsa dava yoluna gidilebilmektedir. Peki, diğer uyuşmazlıklarda arabuluculuk faaliyeti uygulanamaz mı?

Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebileceği diğer hukuki uyuşmazlık çeşitlerinde ise ihtiyari arabuluculuk faaliyetinin uygulanması mümkündür. İhtiyari arabuluculukta başvuru aşamaları iki şekilde karşımıza çıkmaktadır. Taraflar yargı yoluna başvurmadan önce veya yargı yoluna başvurulması akabinde arabuluculuk yolunu kullanabilir. Özetle, taraflar uyuşmazlığın her aşamasında ihtiyari arabuluculuktan faydalanabilir. Taraflar, bir arabulucu üzerinde mutabık kalabileceği gibi, birinin arabulucu önerisi diğeri tarafından kabul edilirse de süreç yürütülebilir. Veya, zorunlu arabuluculuk kapsamında olmasa bile, ihtiyari arabuluculuk sürecinde de taraflardan biri arabuluculuk bürosuna başvuru yapıp arabulucu atanması için talepte bulunabilir.

İHTİYARİ ARABULUCULUKTA MÜZAKERE AŞAMASI

Başvuru yapılması akabinde, hazırlık ve müzakere aşamasına geçilir. Arabulucu taraflarla birlikte ortak oturumlar yapabileceği gibi ayrı ayrı özel oturumlar da gerçekleştirebilir. Özel oturumların yapılması hakkında arabulucu öneride bulunabilir veya taraflardan bu yönde öneri gelebilir. Gönüllülük esası gereği arabuluculuk faaliyeti tarafların istedikleri an müzakereyi sonlandırmasına olanak tanır. Arabulucu, arabuluculuk faaliyeti içerisindeki ilgili tutanaklar ve sonuçları hakkında tarafları bilgilendirilmelidir. Anlaşma sağlanması halinde, anlaşma belgesinin Mahkeme’den şerh alınması neticesinde ilam niteliğinde belge sayılacağı ve sonuçları hakkında taraflara ayrıntılı bilgilendirme yapılmalıdır. Taraflarca gizli kalınmasını istenen hususlar, tarafların isteğine bağlı olarak yazılı metne dökülmeyebilir. Bu kapsamda, taraflara gizlilik esası da açıklanmalıdır. Anlaşma metni tereddüte yer vermeyecek şekilde net, anlaşılır ve detaylı taraf bilgilerini içerir şekilde düzenlenmelidir.

İHTİYARI ARABULUCULUK ÜCRETİ

İhtiyari arabuluculuk başvurularında, tarafların arabulucunun ücretini kararlaştırmamaları durumu için Kanun’da düzenleme yapılmış, arabulucunun ücreti için Arabulucu Asgari Ücret Tarifesi belirlenmiştir. Düzenlemeye göre, taraflarca belirlenen arabuluculuk ücreti, Arabulucu asgari ücret tarifesinin alında kalamaz. İhtiyari arabuluculuk süreci içerisinde arabulucu masraflar için avans talep edebilir. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça, ihtiyari arabuluculukta arabulucunun ücreti ve masraflar taraflarca eşit oranda karşılanır.

Arabuluculuk faaliyeti neticesinde, belki de yıllarca sürecek hukuki uyuşmazlık, çok kısa bir sürede çözüme kavuşabilir. Müzakerenin esnekliği sebebiyle, anlaşmayı mümkün kılan ihtimallerin değerlendirilebilmesi için taraflara zemin hazırlar. Dolayısıyla, hukukumuzda uygulama alanı bulmuş olan ihtiyari arabuluculuk faaliyetinin, alternatif bir çözüm yöntemi olduğunun bilinmesi ve uygulanması taraf menfaatleri açısından önem arzetmektedir.

02.06.2018 tarihli Resmi Gazete’de yayınlanmış yönetmeliğe buradan ulaşabilirsiniz.

Detaylı bilgi ve hukuki destek için bize ulaşabilirsiniz.

Bir sonraki makaleye buradan; tüm makalelerimize ise buradan ulaşabilirsiniz.

Arb. Av. Şura ÇOKGÖR